ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
Τηλ.: 210.672.52.35, 210.672.61.30
/
19 May

Συνέντευξη του Πρέσβη της Ρωσίας στην Ελλάδα Αντρέι Μάσλοβ στην εφημερίδα «Δημοκρατία» (Αθήνα, 19 Μαΐου 2019)

Το περασμένο καλοκαίρι ζήσαμε μια πρωτόγνωρη διμερή κρίση με ρητορικές υπερβολές από την πλευρά του τότε υπουργού εξωτερικών της Ελλάδα, αλλά και απελάσεις Ρώσων διπλωματών. Πόσο τελικά επηρεάστηκαν οι παραδοσιακά φιλικές σχέσεις;

Το επεισόδιο, που αναφέρατε και το οποίο προκλήθηκε χωρίς ρωσική υπαιτιότητα, δεν οδήγησε σε «πρωτόγνωρη» κρίση τις ελληνορωσικές σχέσεις. Είναι μια μεγάλη υπερβολή αυτό. Τέτοια επεισόδια συμβαίνουν στη διπλωματική πρακτική.

Όμως σημασία έχει ότι οι ηγέτες των χωρών μας – ο Πρόεδρος Βλ.Πούτιν και ο Πρωθυπουργός Αλ.Τσίπρας – τον περασμένο Δεκέμβριο στη Μόσχα τόνισαν από κοινού ότι η καλοκαιρινή σελίδα στις διμερείς σχέσεις έχει γυρίσει οριστικά. Δεν αμφιβάλλαμε ότι εν τέλει θα υπερισχύσουν τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα των χωρών μας.

Ακούστηκαν εκείνη την περίοδο περίεργες καταγγελίες για «ρωσικό δάκτυλο» πίσω από τις μαζικές λαϊκές εκδηλώσεις εναντίον της Συμφωνίας των Πρεσπών. Παρουσίασε ποτέ η ελληνική πλευρά, έστω δια της διπλωματικής οδού ντοκουμέντα για αυτούς τους ισχυρισμούς;

Η ερώτησή σας δείχνει με τον καλύτερο τρόπο πόσο υπερβολική ήταν η φασαρία που έγινε στα ελληνικά ΜΜΕ πέρσι το καλοκαίρι. Η Ρωσία κατηγορηματικά και από την πρώτη στιγμή, απέρριψε ως αβάσιμους όλους τους ισχυρισμούς περί δήθεν «ρωσικής ανάμειξης» στα εσωτερικά της Ελλάδας. Όπως είπε ο Ρώσος Πρόεδρος Βλ.Πούτιν, οι θεωρίες της «ρωσικής συνωμοσίας» εις βάρος της Ελλάδας είναι ανοησίες και σαχλαμάρες που δεν αξίζουν καν σχόλιο. Βεβαίως, εκείνοι που προέβησαν σε τέτοιου είδους ισχυρισμούς, συμπεριλαμβανομένων των ΜΜΕ, αποδείξεις δεν παρουσίασαν.

 

Θεωρείτε ότι όλη αυτή η φιλολογία εντάσσεται στην καλλιέργεια μιας «ρωσοφοβίας» με fake news; Πιστεύετε ότι η ένταση εκείνης της περιόδου στις ελληνορωσικές σχέσεις, ήταν και αποτέλεσμα μεθοδεύσεων κάποιου ξένου παράγοντα;

Ναι, δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια παρακολουθούμε την εξάπλωση της αντιρωσικής υστερίας, τις αβάσιμες κατηγορίες για δήθεν «ρωσική ανάμειξη» στα εσωτερικά τρίτων χωρών. Δεν μπορώ να πω αν όντως μεθοδεύσεις κάποιου ξένου παράγοντα επηρέασαν το περσινό επεισόδιο. Αλλά αυτό δεν έχει σημασία. Έτσι και αλλιώς, το έχουμε ξεπεράσει και, όπως είπα, έχει κλείσει το συγκεκριμένο κεφάλαιο. Από τότε οι σχέσεις μας όχι μόνο ομαλοποιήθηκαν, αλλά έφτασαν σ’ ένα νέο, πιο υψηλό επίπεδο.

 

Η επίσημη ωστόσο ρωσική θέση για τις Πρέσπες, παρότι αρνητική προς την συμφωνία δεν κάλυπτε τις εύλογες ελληνικές ανησυχίες. Αντίθετα φαινόταν να είναι ενθαρρυντική προς την πλευρά των Σκοπίων για να κρατήσουν στο διηνεκές το όνομα «Μακεδονία»...

Η ουσία του ονοματολογικού δεν μπορεί να αφορά καμία άλλη χώρα, εκτός από τις δύο εμπλεκόμενες πλευρές – την Αθήνα και τα Σκόπια. Αναγνωρίσαμε τη Βόρεια Μακεδονία με το καινούργιο της όνομα, στο οποίο κατέληξαν οι δύο πλευρές.

Αλλά δεν μπορούμε να αγνοήσουμε ότι αμέσως μετά από αυτό ακολούθησε η βεβιασμένη διαδικασία ένταξης της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ. Οποιαδήποτε επέκταση της Βορειοατλαντικής συμμαχίας υπονομεύει την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή. Βάζει καινούργιες διαχωριστικές γραμμές στο πολύ ευαίσθητο εθνικό και θρησκευτικό μείγμα που υπάρχει στα Βαλκάνια.

 

Ας έρθουμε τώρα και στις ελληνοτουρκικές σχέσεις υπό το πρίσμα της στρατηγικής συνεργασίας Μόσχας-Άγκυρας. Λέτε διαρκώς ότι οι πύραυλοι S-400 είναι ένα αμυντικό όπλο και δεν συνιστούν απειλή για την Ελλάδα, όμως διαδοχικές δηλώσεις Τούρκων επισήμων δεν μεταφράζουν με τον ίδιο τρόπο την απόκτηση αυτού του οπλικού συστήματος.

Θα ήθελα να τονίσω ξανά ότι με την προμήθεια των S-400, πρώτον, η Ρωσία δεν παραβιάζει κανένα διεθνές καθεστώς στον τομέα ελέγχου εξοπλισμών και, δεύτερον, τα συστήματα αυτά είναι πράγματι αμυντικά. Η Ελλάδα διαθέτει μια γκάμα ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των S-300. Η Μόσχα είναι πάντα ανοιχτή στην εμβάθυνση της στρατιωτικό-τεχνικής συνεργασίας με την Αθήνα στο βαθμό που το επιθυμούν οι Έλληνες φίλοι μας.

Το ρωσοτουρκικό συμβόλαιο για τους S-400 δεν μπορεί να προβληματίζει την Αθήνα, αφού η Ελλάδα και η Τουρκία είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, το οποίο – υποτίθεται – εγγυάται την ειρήνη στις σχέσεις μεταξύ των εταίρων του.

 

Πάντως η στρατιωτική συνεργασία Μόσχας-Άγκυρας που οδηγεί στην απόκτηση υπεροπλίας εκ μέρους των Τούρκων, έχει ενοχλήσει την ελληνική κοινή γνώμη που βλέπει έναν παραδοσιακό φίλο και σύμμαχο όπως η Ρωσία να ενισχύει ένα επιθετικό κράτος που εγείρει παράνομες εδαφικές αξιώσεις.

Κάποιοι εκμεταλλεύονται τη συγκυρία για να πλήξουν την εικόνα της Ρωσίας εδώ. Ο κύριος λόγος της προπαγάνδας αυτής είναι όμως πολύ απλός: μια διεθνής δύναμη δεν θέλει να χάσει ούτε ένα κομμάτι της τουρκικής αγοράς εξοπλισμών, όπου πάντα είχε κυρίαρχη θέση. Γι’ αυτό θέτουν την Άγκυρα προ διλήμματος: είτε θα πάρει μόνο S-400, είτε και Patriot και F-35. Εσείς τι πιστεύτε ότι είναι καλύτερο για τη χώρα σας; Ο Έλληνας ΥΠΕΞ κ. Γ.Κατρούγκαλος δήλωσε τις προάλλες ότι οι ισορροπίες στο Αιγαίο δεν αλλάζουν από τους S-400, αλλά μόνο από τον συνδυασμό της σύγχρονης αεράμυνας με τα F-35.

Σας διαβεβαιώ ότι επιδιώκουμε τη σύσφιγξη της συνεργασίας μας με την Ελλάδα στον στρατιωτικό-τεχνικό τομέα στο βαθμό που η ίδια το επιθυμεί.

 

Στην διάρκεια της πρόσφατης κρίσης, με την παράνομη εισβολή του τουρκικού γεωτρύπανου στην Κυπριακή ΑΟΖ, μιλήσατε για «εμπλεκόμενες πλευρές». Αυτό συνειρμικά οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η Ρωσία έχει επιλέξει πολιτική ίσων αποστάσεων και αποφεύγει να αποδοκιμάσει την τουρκική επιθετικότητα…

Εκφράσαμε την βαθιά ανησυχία μας για τις ενέργειες που μπορούν να δημιουργήσουν εμπόδια στην επίλυση του Κυπριακού και τη σημασία της τήρησης του Διεθνούς Δικαίου. Η θέση μας είναι ξεκάθαρη, όπως εκφράζεται και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Εν γένει η Κύπρος και η Ελλάδα είναι μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ελλάδα και η Τουρκία είναι μέλη του ΝΑΤΟ. Άρα υπάρχει πλαίσιο, που θα μπορούσαν να συζητηθούν τα προβλήματα με στόχο την εκτόνωση.

 

Υπάρχει ακόμη ενδιαφέρον της Ρωσίας για επέκταση του αγωγού Turkish Stream προς την Ελλάδα; Ακούσαμε δηλώσεις της βουλγαρικής ηγεσίας ότι η Ρωσία έχει επιλέξει να περάσει τον αγωγό από βουλγαρικό έδαφος. Τι ακριβώς ισχύει;

Από την αρχή του έργου αυτού εξηγήσαμε ότι θα κατασκευάσουμε δύο αγωγούς – ο ένας θα μεταφέρει φυσικό αέριο στους Τούρκους καταναλωτές και ο άλλος θα έχει ως προορισμό την Ευρώπη. Η χωρητικότητα της κάθε γραμμής είναι 15,75 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως. Το υποθαλάσσιο τμήμα ολοκληρώθηκε. Αυτή τη στιγμή ολοκληρώνεται η κατασκευή του χερσαίου τμήματος και των δύο γραμμών.

Η απόφαση για την ευρωπαϊκή όδευση δεν έχει ληφθεί ακόμα. Πρωτίστως, επειδή υπάρχει, όπως όλοι ξέρουμε, το άκρως αρνητικό προηγούμενο του South Stream, την υλοποίηση του οποίου πρακτικά ματαίωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Γι’ αυτό χρειαζόμαστε σαφείς εγγυήσεις από τις Βρυξέλλες ότι δεν θα εμποδίσουν ούτε την κατασκευή, ούτε τη λειτουργία του αγωγού στο έδαφος της ΕΕ.

Και βεβαίως οι εταιρείες πρέπει να εξετάσουν την οικονομική βιωσιμότητα της κάθε ενδεχόμενης διαδρομής, να εξασφαλίσουν τις κατάλληλες υποδομές για τη μεταφορά του φυσικού αερίου.

Τώρα, όλα εξαρτώνται από τα ίδια τα μέλη της ΕΕ. Εάν ενδιαφέρονται να προμηθεύονται το αέριό μας από το «Τουρκικό Ρεύμα», θα πρέπει να πάρουν τις αποφάσεις τους.

 

Η Ελλάδα πάντως δέχεται δελεαστικές προτάσεις για την δημιουργία υποδομών υποδοχής LNG που θα συμβάλλουν και στην επιδίωξη ενεργειακής «απεξάρτησης» από τη Μόσχα. Πως το σχολιάζετε;

Μόνο δελεαστικά δεν θα έλεγα τα έργα LNG, λόγω του υψηλού κόστους των υποδομών που χρειάζονται για την επαναεριοποίηση και την αποθήκευση, αλλά και του ίδιου του υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) και της μεταφοράς του. Αυτή τη στιγμή το LNG αποτελεί μόνο το 1% όλου του εισαγόμενου από τις χώρες της Ε.Ε. φυσικού αερίου

Στα ενεργειακά το κυριότερο στοιχείο είναι το οικονομικό συμφέρον. Όλοι οι ισχυρισμοί περί ανάγκης «απεξάρτησης» της Ευρώπης από το ρωσικό αέριο δεν είναι τίποτε παρά μόνο προσπάθειες ανέντιμου ανταγωνισμού από την πλευρά των ΗΠΑ. Βλέπουμε πως ασκούν πολιτικές πιέσεις, έτσι ώστε να αναγκάσουν τις ευρωπαϊκές χώρες να κατασκευάσουν τις ενεργειακές εγκαταστάσεις και να αγοράζουν ακριβότερο φυσικό αέριο. Αλλά κανείς δεν είναι πρόθυμος να δαπανήσει περισσότερο και γι’ αυτό ήδη παρατηρούμε ότι και οι πωλήσεις του ρωσικού ΥΦΑ, από την περιοχή Γιαμάλ, συνέχεια διευρύνονται. Τον Φεβρουάριο το πρώτο φορτίο από το Yamal LNG έφτασε και στην ελληνική Ρεβυθούσα. Μικρότερες αποστάσεις μειώνουν το κόστος.

Είναι ολοφάνερο ότι με σημερινά δεδομένα η Ρωσία και οι εταίροι της στην Ευρώπη έχουν μια ισορροπημένη, αμοιβαία επωφελή συνεργασία στον τομέα του φυσικού αερίου. Οι προμήθειες ρωσικού αερίου στην Ευρώπη αυξάνονται, επειδή η τιμή του είναι συμφέρουσα και η Gazprom είναι ένας αξιόπιστος πάροχος. Το 2018 οι ελληνικές εισαγωγές ρωσικού αερίου αυξήθηκαν πάνω από 12%. Συνολικά καλύψαμε τις ανάγκες της Ελλάδας κατά άνω των 65%. Και είμαστε έτοιμοι να ανταποκριθούμε και στην περαιτέρω αυξανόμενη ζήτηση.

 

Σας απασχολεί η διεθνής ενθάρρυνση του αλβανικού εθνικισμού και η προσπάθεια δημιουργίας μιας «Μεγάλης Αλβανίας», εις βάρος πρωτίστως της Σερβίας, αλλά ενδεχομένως και άλλων όμορων χωρών;

Σε μια πρόσφατη συνέντευξη ο Πρωθυπουργός της Αλβανίας Ε.Ράμα δήλωσε ανοιχτά ότι γι’ αυτόν «το Κοσσυφοπέδιο αποτελεί μέρος της Αλβανίας» και «η ενοποίηση της Αλβανίας με το Κοσσυφοπέδιο δεν είναι το Σχέδιο Β’, αλλά το Σχέδιο Α’».

Καταβάλλονται προσπάθειες για την ολοκλήρωση των περιοχών, όπου κατοικούν Αλβανοί, σε ορισμένες βαλκανικές χώρες που γειτνιάζουν με την Αλβανία. Αυτή η διαδικασία θεσμοποιείται στο πλαίσιο της Περιφερειακής Ένωσης Αλβανικών Δήμων υπό τον έλεγχο των Τιράνων.

Τέτοια πολιτική υπονομεύει την εμπιστοσύνη στα Βαλκάνια. Δυστυχώς, οι Δυτικοί προστάτες των Τιράνων εξακολουθούν να προσποιούνται σαν να μην αντιλαμβάνονται τα σχέδια της «Μεγάλης Αλβανίας».

 

Ας κλείσουμε και με μια νότα πολιτισμού…Εγκαινιάστηκε πρόσφατα και το αφιερωματικό «Έτος γλώσσας και Λογοτεχνίας Ελλάδας-Ρωσίας». Πείτε μας συνοπτικά σε τι αποσκοπεί.

Το Έτος Γλώσσας και Λογοτεχνίας, που εγκαινιάστηκε στην Θεσσαλονίκη στο πλαίσιο της 16ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου στις 9 Μαΐου, την Ημέρα της Νίκης κατά του φασισμού, θα έχει έμφαση στη διάδοση της ρωσικής γλώσσας και λογοτεχνίας στην Ελλάδα και αντίστοιχα της ελληνικής στη Ρωσία, μέσω της ανάπτυξης του σχετικού ενδιαφέροντος από τους πολίτες των δύο χωρών. Το εγκεκριμένο πρόγραμμα προβλέπει δεκάδες ενδιαφέρουσες εκδηλώσεις: μαθητικές και φοιτητικές ανταλλαγές, επισκέψεις συγγραφέων και μεταφραστών, εκδόσεις βιβλίων, εκθέσεις, σεμινάρια, διαγωνισμούς, συνέδρια.

Ήδη υπάρχει το τμήμα Ρωσικής Γλώσσας, Λογοτεχνίας και Σλαβικών σπουδών του ΕΚΠΑ που συνεργάζεται με κορυφαία ρωσικά πανεπιστημιακά ιδρύματα. Συζητείται και η προοπτική ίδρυσης διακλαδικού ρωσικού κέντρου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών με τον εξοπλισμό και τα εγχειρίδια να προσφέρονται από τη ρωσική πλευρά.

Παράλληλα το Ρωσικό κράτος κάθε χρόνο προσφέρει δεκάδες νέες τετραετείς προπτυχιακές και διετείς μεταπτυχιακές υποτροφίες στους Έλληνες που θέλουν να σπουδάσουν σε ΑΕΙ της Ρωσίας. Βλέπουμε ότι το ενδιαφέρον της ελληνικής νεολαίας για τη χώρα μας είναι μεγάλο και συνέχεια αυξάνεται. Είμαι σίγουρος ότι το Έτος θα του δώσει μια επιπλέον σημαντική ώθηση.